„Molitva pod Midžorom“ svetkovina je koja se svake godine o Đurđevdanu održava u selima Vrtovac i Balta Berilovac na kapiji Stare planine.
Đurđevdan je slava i seoska zavetina poznata kao jedna od najveselijih obrednih svetkovina kojom se slavi snaga proleća i prirode. Obrednim ritualom, snaga prirode ,,prenosi” se na ljude, stoku i useve. Đurđevdan započinje berbom cveća i bilja na Biljarni petak i ritualnim pletenjem venaca na reci.
Praznovanje se nastavlja prvom mužom ovaca, a na sam dan slave oko ćelije u Vrtovcu ide obredna povorka – litija, vrši se osvećenje sira, kiti se prostor oko ćelije cvećem i biljem planinke, žene koja predstavlja duh prirode. Najznačajniji čin obreda je klanje crnog muškog jagnjeta ukrašenog vencem i upaljenom svećom na rogu, koga narod Budžaka zove „Molitva”.
Tako je bilo i danas u Vrtovcu.
Drugi deo manifestacije – Etno festival, održava se u selu Balta Berilovac i počinje blagoslovom i pozivom ćaje – zapovednika đurđevdanskih svečanosti, čobanima i narodu. Zatim sledi kulturno – umetnički program, sportske i zabavne čobanske igrarije, takmičenje u pripremi starih jela.
Evo i programa Etno festivala, koji se održava 9. maja:
- 11.00 – Čobanske igre;
- 12.00 – Svečano otvaranje manifestacije;
- 12.00–14.00 – Kulturno-umetnički program;
- 14.00 – Proglašenje pobednika.
Stručni žiri pod predsedništvom poznatog gurmana Dejana Dragićevića, biraće najbolje u kategorijama: Đurđevdanska trpeza, Staroplaninski sir, Jagnjeća čorba, Belmuž (specijalitet ovog kraja), Lekovito bilje i proizvodi od šumskih plodova.
Poseban gost kulturno-umetničkog programa biće estradna umetnica Jelena Gerbec.
Đurđevdanski susreti – Molitva pod Midžorom predstavlja spoj hrišćanskih i paganskih običaja i na nominativnoj je UNESCO listi. Nosilac predloga je Zavičajni Muzej Knjaževac a predlagač je Etnografski Muzej Beograd.
foto: TO Knjaževac